OSASUNGINTZA

MENDA

Menda, Mentha spicata L. Lamiaceae. Menda hitza mintha hitz latinetik dator. Minta ninfa bat zen, Plutonen maitalea. Landare honen jatorria ez da ezagutzen. Afrikako iparraldea edo Asia izan daiteke. Aditu gehienek, hala ere, landarearen sorburua…

Gehiago irakurri...

OSASUN BILTZARRA 2019 GASTEIZEN

Datorren urteko Osasun Biltzarra, 2019koa, martxoaren 22-23an egingo da Gasteizen. Gaia hauxe izango da: Osasungintza berria? Bere jardunetik ikasten duen osasun-sistema. Gai berezia da datorren urteko biltzarrarena. Etorkizuneko osasungintzari buruz gogoeta egin nahi da eta hor alderdi…



KARPO TUNELAREN SINDROMEA

Zer da Karpo Tunelaren Sindrome (KTS) bezala ezagutzen dena? Eskumuturrean tunel antzeko bat zeharkatzen duen Mediano izeneko nerbioaren konpresioa da. Hau gertatzen denean, hainbat sintoma agertzen dira: eskuaren inurritzea edo/eta sentikortasun eza, eskuan eta besoan…


MIHILUA

Mihilua, Foeniculum vulgare Mill. Apiaceae. Landare honi izen desberdinez deitzen zaio, hala nola hinojo, cenojo, abrojo, migula, milo, anís, anís silvestre, perejil de gitano eta beste. Landare belarkara, iraunkorra, 250 zentimetro goierakoa izan daiteke. Erraboil…


ESTRESA

Estresa era batean onurak izan ditzake neurri batean baldin badago eta kontrolatzeko aukera dagoenean. Estres gaiztoak ongi eza sortarazten du eta besteak beste adimen osasun arazoak, bihotzekoak eta lan gaixotasunen atzean dago, non sortzen diren…


ARIKETA FISIKOA

Munduan 5 helduetatik batek ez du ariketa fisikorik egiten. Herri garatuetan osasunerako arazorik garrantzitsuenetako bat ariketa fisikoa ez egitea da. Honen ondorioak asko dira: Hilkortasuna igotzen da (geldirik egoteak heriotza goiztiarren %9a eragiten ditu). Loditasuna….


ASTAKAMAMILA

Astakamamila, Santolina chamaecyparissus L. Asteraceae. Abrótano hembra deitzen zaio gaztelaniaz. Beste herri-izenak ere baditu: manzanilla, manzanilla del monte, manzanilla basta, mandokamamila, manzanilla de burro, manzanilla de pastor, té, manzanilla vulgar eta abar. José María de…


MINDFULNESS

Gaur egun, anitzetan entzuten dugun esaldia edo gogoeta, gizartea gero eta eroago dagoela, eta haiekin batera giza-seme/alabak: Maldanbehitik. Txantxa egitekorik ez baita. Lehengo Asistentzian, jada neurtu egin da kontsulta kopuru guzietatik ehundik hirurogeia Adimen-Osasunarekin lotutako…


MAHATSONDOA

Mahatsondoa, Vitis vinifera L. Vitaceae. Lacoizquetak (Diccionario de los nombres euskaros de las plantas. Imprenta Provincial. Iruña. 1888) dio euskaraz matsa, edamatsa, ayena deitzen zaiola eta lapurteraz, machatia, aihena. Zenbait barietate ere aipatzen ditu: basa-matsa…